پژوهش

گل ای که در دست پادشاه هخامنیشی است نام اش چیست؟

در زمینه شناخت هخامنیشیان آن اندازه کم کاری و کاستی می بینیم که به ناچار باید خودمان، ما که باستانشناس نیستیم، تلاش کنیم در این زمینه کار هایی انجام دهیم.

این بار سخن درباره یک گل است. در نگاره ای از پارسه، که بسیار مهم و شناخته شده است، پادشاه بر تخت نشسته است و جانشین وی نیز پشت سر او ایستاده است و هر دو آنها، یک گل در دست دارند، گل ای که بسیار ای از بینندگان این نگاره ها، شاید نام اش را ندانند. گل انار.

Persian king and his son holding pomegranate flowers

Persian king and his son holding pomegranate flowers

تاثیر ایران بر یونان ( بخش دهم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش دهم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

در پایان

در زمینه ساختمان سازی و سیاست، آتنی های سده پنجم پ.ز.م چندین نوآوری ایرانیان را کپی کردند. درباره ساختمان سازی، این در دو راه رخ داد: کاربردی و اندیشه ای. نخستین آن ها در ساخت و الگوگیری ریتون ها یافت می شود، و همچنین در ساخت ادئون و ریتانیوم. یک تخت ایرانی ( و پس یک سبک معماری ایرانی ) به کار گرفته شده هنگام ای که شهر ( آتن ) بازسازی شد و فضا برای کارهای فرهنگی و سیاسی به وجود آورد. و همان هنگام، سند پیروزی آتنی ها در جنگ شد.

تاثیر ایران بر یونان ( بخش نهم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش نهم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

سیاست: اپیسکوپیوس

کارهای اپیسکوپیوس پیشتر توضیح داده شدند: هر شهر در امپراتوری آتنی، هر رده هم که داشت، با یک اپیسکوپیوس مراقبت می شد. این مقام یک چشم را بر شهر ای نگاه می داشت که در آنجا بود. او پرداخت باج ها را کنترل می کرد، انتظار می رفت که از شورش ها جلوگیری کند و کار های پلید را بیابد و به دولت آتنی گزارش دهد. همیشه، اپیسکوپیوس به وسیله شورای مردم برگزیده می شد.

امپراتوری هخامنیشی چنین مقام هایی را داشت، که به "چشم شاه" خوانده می شدند. شاه آن ها را می گماشتند تا ببیند چه در امپراتوری می گذرد، آن ها توان بیشتر ای نسبت به ساتراپ ها داشتند، و برای هر کدام مسئول منطقه های مشخص ای بودند. آن ها بر سیاست ساتراپ ها و پرداخت باج نظارت می کردند، و می دیدند که چگونه شورشیان فرونشانده می شوند و پلیدی ها را به شاه گزراش می دادند.

تاثیر ایران بر یونان ( بخش هشتم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش هشتم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

سیاست: باشگاه دیلیان

یک ای از نکته های جالب باشگاه دیلیان این بود که یک امپراتوری بین دریایی بود. پیشتر، شوراهای یونانی همه در خشکی بودند. یک امپراتوری بین دریایی نیازمند گونه دیگر ای از سازماندهی است. دست کم به دلیل اینکه خطوط ارتباطی در زمستان با مشکل رو به رو می شود، اگر چه جا به جایی بین اعضاء ارزان تر است. به همین دلیل امکان آن کم است که یک باشگاه یونانی الگویی برای امپراتوری آتنی بوده است، و این ممکن است که بخش باختری امپراتوری هخامنیشی - با خطوط بین دریایی برای ارتباط و نیروی پویای دریایی - ریشه این الگوگیری باشد.

سازمان بین دریایی بخش باختری امپراتوری هخامنیشی نتیجه فتح مصر به دست شاه کمبوجیا بود ( 525 پ.ز.م )، که تنها پس از ساخت نیروی دریایی بزرگ شاهی، ممکن بود. ( بدون برتری دریایی، برای یک ارتش رد شدن از کویر سینا ناممکن بود، برای اینکه هر ارتش ای که به باختر می تاخت برای نیروهای دریایی مصری آشکار می شد. )

تاثیر ایران بر یونان ( بخش هفتم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش هفتم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

سیاست

همانگونه که پیشتر دیدیم، آتن جنگ با ایرانیان را به یک پایان خوب رساند و فرصت هایی از سوی باشگاه دیلیان پیدا کرد. تا آن زمان که جنگ با ایران ادامه داشت، اعضاء همه دلایل برای یکپارچه ماندن را داشتند، ولی اکنون که آن دلیل فوری، از بین رفت، آتن باید دنبال دلیل ای برای نگاه داشتن امپراتوری نوزاد اش می بود.

یورش های خونین به اعضاء ای که می خواستند از باشگاه بیرون آیند شد. شهر های عضو کوچکتر که می توانستند تا اندازه ای کمک و پشتبانی بگیرند، به سوی آتن متمایل شدند، ولی دیگران، که از پرداخت باج و دخالت رو به افزایش آتنی ها در امور درونی شان متنفر بودند، نیروی دریایی آتن را ملاقات کردند و دور تا دورشان گرفته شد ( مانند ناخوس در 479 پ.ز.م و تاسوس در 465 پ.ز.م). این شهرها، که ناچار شدند در باشگاه بمانند، جایگاه دیگری نسبت به دیگر شهرها که به آتن پایبند مانده بودند، داشتند. آنها باید نیروی دریایی خود را نابود می کردند، باید باج را نقد پرداخت می کردند، بخش زیاد ای از استقلال خود را از دست دادند. اگر مردم سالار نبودند، ناچار می شدند قانون اساسی خود را دگرگون کنند.

تاثیر ایران بر یونان ( بخش ششم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش پنجم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

ساختمان سازی: ارکتیوم

نمونه دیگر تقلید اندیشه های هنری در ارکتیوم آکروپلیس آتنی یافت می شود. این پس از پارتنون در بین 425 تا 409 پ.ز.م در زمان جنگ با اسپارتا ساخته شد. برای سوژه کنونی، ما تنها به یک بخش از این آرمگاه پیچیده توجه می کنیم: کاریاتید ها.

در یکی از بال های ارکتیوم، این تندیس های زنان، سقف را بر روی سرشان نگاه داشته اند. آنها نخستین نمونه های این گونه ستون در یونان نیستند: کاریاتید های گنجینه سیفنیان در دلفی، نخستین بودند، و بر اساس چند تاریخ نگار هنر، پس از پیروزی یونان بر ایرانیان در سال 479 پ.ز.م بر پا شدند.

تاثیر ایران بر یونان ( بخش پنجم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش پنجم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

ساختمان سازی: پارتنون

ساخت پارتنون که یکی از بزرگترین پروژه های پرسیلیس، رهبر آتنی، بود، در سال 449 پ.ز.م آغاز شد. همانند پرستشگاه آتنا، خدا نگاهداری آتن، آنجا مکان بهترین ها بود، جایی که یونانیان می توانستند چگونگی اندیشیدن درباره خودشان، شهرشان، خدایانشان، و چیز های که به آن افتخار می کردند را نشان دهند. آنها همه دلایل را برای انجام این کار داشتند. پدران آنها ایرانیان را شکست داده بودند ( 480-479 پ.ز.م )، و شهر در آن زمان برای این پیروزی سرشناس شده بود. در کنار آن، اقتصاد به درستی کار می کرد، و آتن رهبر باشگاه دیلیان بود، جایگاه ای که بی درنگ برای تحمیل باج به کار گرفته شد.

تاثیر ایران بر یونان ( بخش چهارم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش چهارم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

ساختمان سازی: ریتانیوم

ریتانیوم در بازار آتنی (آگورا) ساختمان ای بود که ریتانیس، کمیته اجرایی دموکراسی یونانی در آن گرد هم می آمدند. در سال 465 پ.ز.م ساخته شده بود. این ساختمان گرد و خیلی ساده بود، بدون جزئیات. آتنی ها این ساختمان را به سادگی تولوس (ساختمان گرد) یا سکیاس (چتر) می نامیدند. پس بنابراین ممکن است که ساختمان مانند چتر ای بوده و سقف گرد نوک دار داشته است.

تاثیر ایران بر یونان ( بخش سوم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش سوم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

ساختمان سازی

ساختمان هایی که ما می خواهیم درباره آنها بگوییم، پس از سال 479 پیش از میلاد مسیح که ژنرال ایرانی، مردونیا آتن را نابود کرد، ساخته شدند، و پس از نبرد در بندر آتن، و در پلات، و در یوریمیدون جایی که یونانیان ایرانیان را شکست دادند. آتن پس از این نبرد ها رفاه بیشتری یافت. هرودت پس از جنگ پلات می گوید:

"یونانیان در اردوگاه ایرانیان پخش شدند و چادر های پر از زر و سیم یافتند، تخت ها پوشش زر و سیم داشت، کاسه های زرین، جام ها و وسایل نوشیدن ( مانند ریتون). آنها کیسه هایی از زر و سیم نیز در گاری ها یافتند که این ثابت می کند مقدار زیاد ای زر و سیم آنجا بوده است، و بازوبند و گردنبند از مردگان ای که آنجا افتاده بودند برداشتند، و همچنین شمشیر شان اگر زر بود، که برای آزین جامه شان بوده و هیچ آماری از آن گرفته نشده است."

تاثیر ایران بر یونان ( بخش دوم )

این نوشته را ژانین باککر در تارگاه Livius نوشته است، برگردان بخش دوم آن به پارسی بی هیچ کمی و کاستی اینجا گذاشته شده است. ولی در پایان، پس از برگردان بخش دهم، به پرسش ها و ناگفته هایی درباره بخش هایی از این نوشته پرداخته خواهد شد.

پیشینه

در سال 547 پیش از میلاد ( یا کمی پس از آن )، شاه ایران کوروش بزرگ سرزمین ای را فتح کرد که اکنون ترکیه نام دارد. کمبوجیا پسر او بخش هایی از خاور که هنوز فتح نشده بود را به آن افزود و رفت تا مصر را به امپراتوری هخامنیشی (525 پ.م.م) بیافزاید. در زمان جانشین او داریاواوش بزرگ (522-486 پ.م.م)، ایرانیان برای نخستین بار به اروپا یورش بردند، جایی که تراس به دست آنان افتاد.

از زمان کوروش، شهر های یونانی ای که در باختر ترکیه - معمولاً شهرهای یونانیان نامیده می شدند- به دست امپراتوری هخامنیشی افتاد، ولی در 499 پ.م.م آنها تصمیم گرفتند بر ضد کسانی که برای کم و بیش پنجاه سال فرمانروایشان بودند شورش کنند. کسانی که شهر های یونانیان را از سوی شاهان ایران فرمانروایی می کردند بیرون شده و از یونانیان سرزمین مادری درخواست کمک شد. اگر چه آتن نیروی شایان ای برای کمک به آنها فرستاد، ولی شورش تا حد زیادی سرکوب شد.

همزمانی محتوا